Belastingplan op nippertje aangenomen, VVD stemt tegen eigen kabinet: wat betekent dit voor Nederlanders?

DEN HAAG - De Tweede Kamer heeft donderdagavond na weken van politieke ruzie met de kleinst mogelijke meerderheid ingestemd met het Belastingplan 2027. Met 76 stemmen voor en 74 tegen kwam het voorstel er maar net doorheen. Opvallend genoeg stemde regeringspartij VVD tegen het plan van haar eigen kabinet. De reden: een omstreden belastingverhoging voor vermogende Nederlanders.

De problemen ontstonden toen D66 en CDA, de twee andere coalitiepartijen, een akkoord sloten met PRO en Volt. Die partijen willen de belasting op werk verlagen en dat betalen door vermogens zwaarder te belasten.

De VVD was daar fel op tegen. Volgens de liberalen schaadt het voorstel ondernemers en het investeringsklimaat. VVD-leider Ruben Brekelmans kondigde daarom aan tegen het volledige belastingplan te stemmen. Dat gebeurde ook, maar dankzij steun van verschillende oppositiepartijen werd het plan alsnog aangenomen.

Wat verandert er voor Nederlanders?

De belangrijkste wijziging is dat ongeveer één miljard euro aan belastingdruk moet verschuiven van werkenden naar mensen met vermogen.

Voor werknemers betekent dit dat het laagste tarief van de inkomstenbelasting verder omlaaggaat. Daardoor kunnen mensen netto iets meer van hun salaris overhouden. Hoeveel dat precies wordt, hangt af van hun inkomen en persoonlijke situatie.

Voor vermogende Nederlanders verandert er meer. Vanaf 2029 moet er in box 3 een extra belastingtarief van 38,5 procent komen voor het deel van het jaarlijkse belastbare rendement dat boven de 60.000 euro uitkomt. Het gewone tarief daalt juist van 36 naar 35,5 procent.

Het gaat dus niet om iedereen met 60.000 euro spaargeld. Volgens de indieners wordt de hogere belasting bij een rendement van 6 procent bijvoorbeeld relevant voor beleggers met ongeveer één miljoen euro aan vermogen.

Ook worden belastingconstructies rond schenkingen en erfenissen aangepakt. Daardoor kunnen vermogende families minder mogelijkheden krijgen om belasting te besparen.

Wie betaalt uiteindelijk de rekening?

Hoewel de plannen bedoeld zijn om werkenden te ontlasten, is nog niet duidelijk of de financiële berekeningen volledig uitkomen.

Van de beoogde miljard euro moet ruim 400 miljoen worden opgehaald door fiscale constructies aan te pakken. Welke maatregelen daarvoor precies nodig zijn, is nog onvoldoende uitgewerkt. Zelfs premier Rob Jetten plaatste daarom vraagtekens bij de financiële onderbouwing.

Ook zijn er mogelijke economische gevolgen. De VVD vreest dat hogere belastingen op vermogen investeringen ontmoedigen en ondernemers ertoe bewegen hun geld buiten Nederland onder te brengen. Of dat daadwerkelijk gebeurt en op welke schaal, is niet duidelijk.

Tegenstanders wijzen bovendien op de onzekerheid die ontstaat wanneer belastingregels veranderen. Voor mensen die beleggen, vastgoed bezitten of vermogen opbouwen voor later, kan dat invloed hebben op financiële beslissingen.

Voor de meeste Nederlanders met een gewoon salaris en beperkt spaargeld zijn de directe gevolgen naar verwachting kleiner. Zij kunnen juist profiteren van een lagere inkomstenbelasting.

Politieke crisis nog niet voorbij

De stemming heeft de verhoudingen binnen het kabinet-Jetten verder op scherp gezet. Dat twee regeringspartijen samen met de oppositie een belastingverhoging doorvoeren waar de derde coalitiepartij fel tegen is, is hoogst ongebruikelijk.

Daarmee rijst de vraag hoe D66, VVD en CDA de komende tijd nog gezamenlijk belangrijke financiële besluiten kunnen nemen.

Bovendien is het belastingplan nog niet definitief. De Eerste Kamer moet er ook mee instemmen. De partijen die donderdag voor stemden, beschikken daar samen over slechts 35 van de 75 zetels. Voor een meerderheid zijn er minstens 38 nodig.

Het kabinet heeft het belastingplan daarmee voorlopig gered, maar de politieke problemen zijn allerminst opgelost. En zolang de Eerste Kamer niet heeft ingestemd, blijven ook de aangekondigde belastingwijzigingen onzeker.